# NEAR’da token üretimini azaltma önerisi kabul edildi Yazar: Hatice Ertaş Dil: Türkçe Yayınlanma: 2026-11-03T10:55:05+03:00 Güncellenme: 2026-11-03T10:55:05+03:00 ![NEAR simgeli yeşil hazne, giderek daralan cam kanallardaki metal diskler ve amber ışık; token üretimindeki azalmayı anlatan temsili görsel.](https://kriptometa.com/uploads/near-da-token-uretimini-azaltma-onerisi-kabul-edildi-f7a700ca4c1e_article.webp) ## Önemli noktalar - House of Stake, 2 Kasım’da biten oylamada oy gücünün yüzde 99,96’sının öneriyi desteklediğini gösteriyor. - Güvenlik Konseyinin veto süresi 16 Kasım saat 19.48 TSİ’de sona eriyor. - Nihai onaydan sonra yaklaşık 90 günlük hazırlık planlanıyor; indirim başladığında 24 ay sürecek. Güvenlik Konseyi 16 Kasım’a kadar veto hakkını kullanabilecek. İndirim uygulanırsa ağ daha az yeni NEAR üretecek; staking yapanların ödülleri ve doğrulayıcıların gelirleri de azalabilecek. NEAR token sahipleri, yıllık azami token üretim oranını yüzde 2,5’ten yüzde 1,6’ya düşürmeyi öngören HSP-029’u kabul etti. [House of Stake oylaması](https://houseofstake.org/proposals/29) 2 Kasım 2026 saat 19.48 TSİ’de kapandı. Platform, 36 katılımcının oy kullandığını ve oy ağırlığının yüzde 99,96’sının öneriyi desteklediğini gösteriyor. Token sahipleri, [ekimde oylamaya açılan öneriyi](https://kriptometa.com/near-token-uretimi-16-arz-oylamasi) destekledi; ağ henüz daha düşük oranla token üretmeye başlamadı. NEAR ekibinin 2 Kasım duyurusuna göre önce Güvenlik Konseyi incelemesi ve hazırlık dönemi tamamlanacak, ardından doğrulayıcılar protokol güncellemesini benimseyecek. ## Oylama bitti, veto süresi devam ediyor House of Stake’in takvimine göre Güvenlik Konseyi, hukuki veya teknik gerekçelerle 16 Kasım saat 19.48 TSİ’ye kadar veto kararı verebilir. 3 Kasım’daki kontrolde henüz veto verilmemişti; nihai onay bekleniyordu. Konsey süre dolana kadar veto etmezse öneri otomatik olarak onaylanacak. Yüzde 99,96, oylamada kullanılan toplam oy gücü içinde öneriyi destekleyen payı gösteriyor. Bütün NEAR sahiplerinin veya oy veren kişilerin aynı oranda desteklediği söylenemez. [House of Stake belgelerine göre](https://docs.houseofstake.org/docs/governance-system/what-is-venear) kullanıcılar uygun varlıkları kilitleyerek devredilemeyen ve alınıp satılamayan veNEAR oy gücü kazanıyor. Varlıklar kilitli kaldıkça oy ağırlığı artıyor. Kullanıcı doğrudan oy verebiliyor veya [oy gücünü bir temsilciye devredebiliyor](https://kriptometa.com/sozluk/oy-delegasyonu). Ekip, nihai onayın ardından yaklaşık 90 günlük hazırlık süresi planlıyor. Cüzdan, [kripto para borsası](https://kriptometa.com/en-iyi-kripto-para-borsalari), saklama ve staking hizmeti sağlayıcıları kullanıcılara sundukları bilgileri güncelleyebilecek. Protokol geliştiricileri ise yazılım değişikliğini hazırlayıp test edecek ve yayımlayacak. Ağın yeni oranı uygulamaya başlaması için [doğrulayıcı işletmecilerinin](https://kriptometa.com/sozluk/validator) de yazılımı benimsemesi gerekiyor. İncelenen kaynaklarda kesin etkinleştirme günü, blok yüksekliği veya sürüm numarası açıklanmadı. ## Üretim tavanı 24 ayda nasıl inecek? [Kabul edilen öneri](https://houseofstake.org/proposals/29), ağın yıllık üretim tavanını 24 ayda eşit hızla düşürmesini öngörüyor. Süre, değişiklik etkinleştirildiğinde başlayacak. Yüzde 2,5’ten yüzde 1,6’ya iniş, 0,9 yüzde puan ya da başlangıç oranına göre yüzde 36 azalma demek. Yazılım, oranı her epoch’ta, yani ağın hesaplama döneminde küçük miktarlarda düşürecek. Tablodaki aylar, kesinti günlerini değil kademeli azalmanın ulaştığı seviyeleri gösteriyor. HSP-029’un etkinleştirmeden itibaren öngördüğü yıllık azami üretim oranı. | Etkinleştirmeden sonra | Yıllık üretim tavanı | |---|---| | Başlangıç | %2,500 | | 6. ay | %2,275 | | 12. ay | %2,050 | | 18. ay | %1,825 | | 24. ay ve sonrası | %1,600 | Ağ daha az yeni token üretecek; kullanıcıların mevcut bakiyelerinden token kesilmeyecek. Üretimin yüzde 90’ını staking katılımcılarına, yüzde 10’unu hazineye ayırmayı sürdürecek. Öneri yeni fon, yönetici veya harcama programı kurmuyor ve doğrulayıcı ödüllerini başka bir amaca yönlendirmiyor. Teklif sahibi, yüzde 2,5 tavanının korunacağı senaryoyla karşılaştırarak iki yılda yaklaşık 11,8 milyon, altı yılda 66,1 milyon daha az NEAR üretileceğini hesaplıyor. Hesap, [mevcut tokenların yakılmasını](https://kriptometa.com/sozluk/token-yakimi) değil gelecekte daha az token üretilmesini kapsıyor. Yeni tokenlar toplam arzı artırırken işlem ücretlerinin yakılması arzı azaltacak; net değişim iki miktara bağlı olacak. NEAR Intents gelirleriyle yapılan token geri alımları ayrı kalıyor. HSP-029 bu gelirlerin kullanımını veya satın alınan tokenların dağıtılmasını düzenlemiyor. NEAR’ın [24 Şubat tarihli token ekonomisi açıklaması](https://near.org/blog/evolving-near-tokenomics) da geri alım, staking ve kilitleme gibi işlemleri ayrı araçlar olarak tanımlıyor; belirli bir yöntemin uygulanmasını veya arz sonucunu garanti etmiyor. ## Staking getirisi ve doğrulayıcı gelirleri nasıl değişecek? Daha az yeni token üretilmesi, [staking yapanların](https://kriptometa.com/sozluk/staking) NEAR cinsinden ödülünü de azaltabilir. Teklifin 22 Eylül 2026 verilerine dayanan hesabında [toplam arz](https://kriptometa.com/sozluk/kripto-arz-turleri) yaklaşık 1,307 milyar, stake edilen miktar 558,2 milyon NEAR; staking oranı yüzde 42,71. Yazar, stake edilen arz payını sabit tutarak yıllık brüt staking ödül oranının yüzde 5,268’den yüzde 3,372’ye düşeceğini hesaplıyor. Hesap doğrulayıcı komisyonlarını içermiyor ve gelecekte aynı oranda ödül kazanılacağını garanti etmiyor. Kullanıcının net ödülü, seçtiği doğrulayıcının komisyonuna ve ağdaki toplam staking miktarına bağlı. Yazar, yüzde 5 komisyon düşüldüğünde yıllık ödül oranını yaklaşık yüzde 5,00 ve yüzde 3,20 olarak hesaplıyor. Token cinsinden ödül ile dolar veya TL getirisi de farklı: NEAR’ın piyasa fiyatı değiştiğinde yatırımın para cinsinden değeri ayrıca değişiyor. Staking yapmayanlar yeni üretimden ödül almıyor. Üretim yavaşladığında, diğer koşullar aynı kalırsa ellerindeki tokenların toplam arz içindeki payı daha yavaş küçülecek. Teklif sahibi Sal Ternullo, ağın ilk yıllarındaki yüksek üretime artık ihtiyaç olmadığını ve indirimin ödüllerden kaynaklanan satışları azaltacağını savunuyor. Oy sonucu tek başına piyasa talebinin veya fiyatın artacağını kanıtlamıyor. Doğrulayıcı işletmecilerinin, komisyon gelirleri azalırken sunucu ve diğer işletme giderlerini karşılaması gerekecek. Yazarın ayrı maliyet modelinde, kendi tokenları ve komisyonlarıyla giderlerini karşılayabilen havuz sayısı 405 havuz içinde 170’ten 146’ya düşüyor. Hesapta NEAR fiyatı 4,30 dolar, aylık giderler blok üreticilerinde 500, standart havuzlarda 200 dolar kabul ediliyor. Yazar başka hesaplardaki varlıkları hesaba katmıyor. Giderlerini modelde karşılayamayan 24 ek havuzun işletmecilerinin kesin olarak işi bırakacağı söylenemez. Ağ verilerini ve maliyet hesabını teklif sahibi yayımladı; KriptoMeta bağımsız bir zincir ölçümü yapmadı. Ternullo, SVRN’nin yöneticisi olduğunu ve şirketin yaklaşık 55 milyon NEAR tuttuğunu; varlıkların yüzde 90’dan fazlasını stake ettiğini açıklıyor. SVRN’nin ayrı HSP-007 kapsamında çok taraflı hesaplama (MPC) düğümü işlettiğini ve bu hizmet için ödeme aldığını da belirtiyor. HSP-029, söz konusu ödeme düzenini değiştirmiyor. House of Stake ekibi üç ayda bir planlanan ve gerçekleşen üretimi, doğrulayıcıların durumunu, staking oranını ve yüzde 2,5’lik eski plana kıyasla o tarihe kadar ne kadar daha az token üretildiğini raporlayacak. Oranı otomatik olarak yeniden artıran bir eşik bulunmuyor. Ağ ileride yüzde 1,6’yı yetersiz bulursa yeni bir yönetişim önerisinin açıkça oylanması gerekecek. NEAR’ın 2 Kasım tarihli [resmî X duyurusu](https://x.com/NEARProtocol/status/2117338455189385533), oylama sonucunu ve indirimden önce tamamlanacak aşamaları açıklıyor.