Artan enerji maliyetleri Avustralya Merkez Bankası’nı yeniden frene basmaya yöneltti. Ekonomideki yavaşlamaya rağmen gelen karar, borçlanma maliyetlerindeki baskının süreceğine işaret ediyor.
Avustralya Merkez Bankası (RBA), 29 Eylül’de politika faizini 25 baz puan artırarak %4,60’a yükseltti. Oybirliğiyle alınan karar, ülkeyi yaklaşık 15 yılın en yüksek faiz düzeyine taşıdı. Banka, ekonomide yavaşlama işaretleri görse de enflasyon baskısının yeni bir sıkılaşmayı gerektirdiğini bildirdi.
RBA’nın karar metni, bu artışla sürecin sona erdiği mesajını vermiyor. Kurul, fiyat istikrarını sağlamak için atabileceği adımları anlatırken şu ifadeyi kullandı:
“Gerekirse politika faizini daha da artırmak dahil”
RBA Para Politikası Kurulu, 29 Eylül açıklaması — ilgili bölümün Türkçe çevirisi
RBA’nın faiz kararı paylaşımını X’te görüntüle
Gönderi, açtığınızda X üzerinden yüklenir.
Petrol ve teknoloji maliyetleri kararın merkezinde
Kurula göre ağustosta işaret edilen enflasyon risklerinin bir bölümü gerçekleşmeye başladı. Petrol arzındaki kesintiler enerji fiyatlarını yukarıda tutuyor; akaryakıt maliyetlerinin bir kısmı diğer mal ve hizmetlerin fiyatlarına yansıyor. Yapay zekâ yatırımlarının teknoloji ürünlerine yönelik talebi de küresel fiyat baskısının kaynakları arasında sayılıyor.
Yurt içinde ise işletmelerin maliyet artışlarını fiyatlara yansıtması ve üretim kapasitesindeki kısıtlar öne çıkıyor. RBA’nın görüştüğü şirketler, fiyatlarını artırdıklarını veya artırmayı düşündüklerini bildiriyor. Bankanın kaygısı, bu baskının geçici bir sıçramayla sınırlı kalmayıp yerleşmesi.
Öte yandan tüketim artışı yavaşlıyor, büyük şehirlerin çoğunda konut fiyatları geriliyor ve yeni konut kredileri belirgin biçimde azalıyor. Faiz artışı, ekonominin her alanının aynı hızda büyüdüğü bir ortamda gelmedi. Kurul, yavaşlamanın başladığını kabul ederken enflasyonun hâlâ fazla yüksek olduğunu vurguladı.
Dört artış, toplam 100 baz puan
KriptoMeta’nın incelediği RBA faiz tablosuna göre yeni %4,60 hedefi 30 Eylül’de yürürlüğe girecek. Şubat, mart ve mayıstan sonra gelen dördüncü artışla, yıl başından bu yana toplam yükseliş 1 yüzde puanına, yani 100 baz puana ulaştı.
| 2026’da yürürlük tarihi | Yeni hedef faiz | Artış |
|---|---|---|
| 4 Şubat | %3,85 | 25 baz puan |
| 18 Mart | %4,10 | 25 baz puan |
| 6 Mayıs | %4,35 | 25 baz puan |
| 30 Eylül | %4,60 | 25 baz puan |
Haziran ve ağustos toplantılarında faiz değiştirilmemişti. Eylül kararı bu bekleyişi bitirdi; bir sonraki artışın tarihi veya büyüklüğü ise ilan edilmiş değil. Açıklama, gelecek kararları yeni verilere bağlıyor. Faiz haberlerini izlerken ekonomik takvimdeki karar, beklenti ve yürürlük tarihini ayırmak, gerçekleşmiş adımla olası sonraki adımı karıştırmamak açısından önemli.
Kredi faizleri için gözler bankalarda
İlk somut karşılıklardan biri Macquarie’den geldi. Banka, 29 Eylül tarihli duyurusunda değişken faizli konut kredilerinin referans oranlarını 15 Ekim’den itibaren 0,25 yüzde puanı yükselteceğini açıkladı. İşlem ve tasarruf hesaplarının değişken faizleri de aynı tarihte artacak; mevduat tarafındaki artış hesap türüne ve bakiye dilimine göre farklılaşıyor.
%4,60, konut kredisi faizi değil. RBA’nın hedefi bankalar arasındaki gecelik borçlanma oranına ait. Müşterinin kredi faizi ve yeni taksiti, bankanın uygulamasıyla sözleşme koşullarına bağlı; bütün krediler için tek bir ek ödeme tutarı çıkarılamaz.
Kararın ardından izlenecek başlıklar, bankaların maliyeti müşterilere ne ölçüde yansıtacağı ve yeni fiyat verilerinin RBA’nın kaygısını doğrulayıp doğrulamayacağı. Yeni gelişmeler ekonomi haber akışının gündeminde kalacak.
Kararın açıklanmasının ardından düzenlenen toplantıyı izlemek isteyenler, RBA’nın 29 Eylül tarihli resmî basın toplantısı kaydına bankanın yayın sayfasından ulaşabilir.
